Trào Ngược Dạ Dày Thực Quản

Trào Ngược Dạ Dày


1. TỔNG QUAN TRÀO NGƯỢC DẠ DÀY THỰC QUẢN

Bình thường khi ta nuốt, đồ ăn theo thực quản đi xuống dạ dày và sau khi dạ dày hoàn thành công việc của mình thì thức ăn tiếp tục đi xuống ruột non và các phần tiếp theo của hệ tiêu hóa. Trong bệnh trào ngược dạ dày thực quản, thức ăn cùng với các chất dịch vị trong dạ dày trào ngược lên thực quản, gây ra các triệu chứng khó chịu cho bệnh nhân và lâu ngày sẽ gây ra các biến chứng


2. NGUYÊN NHÂN TRÀO NGƯỢC DẠ DÀY THỰC QUẢN

Hai nhóm nguyên nhân chính của bệnh là: Nguyên nhân tại dạ dày ( hẹp môn vị, tăng tiết acid, khi ấp lực ở dạ dày tăng lên ... ) và nguyên nhân do cơ vòng thực quản bị yếu. Ngoài ra, sự không bình thường của cơ hoành trong thoát vị lỗ cơ hoàng cũng gây ra trào ngược dạ dày thực quản.

3. BIẾN CHỨNG TRÀO NGƯỢC DẠ DÀY THỰC QUẢN

Trong thực tế một số ít lần bị trào ngược, ví dụ sau 1 bữa ăn no lại đi nằm ngủ, khi có thai thì có thể không coi là biến chứng gì. Tuy nhiên ở một số người, số lần trào ngược nhiều, số lượng trào ngược lớn nên gây khó chịu và có thế dẫn đến biến chứng, đòi hỏi phải điều trị. Các biến chứng thường gặp của trào ngược dạ dày thực quản là:

- Viêm thực quản: Do thực quản bị tổn thương do dịch vị và thức ăn trào lên
- Loét thực quản: Acid nhiều sẽ dẫn đến loét. Phát hiện nhờ nội soi và đó thường là tổn thương khó lành.
- Hẹp thực quản: Xảy ra do xơ hóa, viêm lâu ngày làm hẹp lòng thực quản. Hẹp thực quản xảy ra vào khoảng 10% các trường hợp viêm thực quản trào ngược
- Loạn sản Barrett: Là dạng sang thương tế bào học của biểu mô thực quản gây nên bởi viêm thực quản trào ngược. Khoảng 3- 5% loạn sản Barrett chuyển thành ung thư thực quản.

4. TRIỆU CHỨNG:

- Ợ nóng: đầu tiên phải nói đến là triệu chứng nóng sau xương ức, hay xảy ra từng lúc do các chất trong dạ dày có chứa acid trào lên thực quản gây viêm thực quản. Một số người có cảm giác đau sau xương ức, dễ nhầm với các trường hợp đau thắt ngực. Một số ít khác có thẻ bị đau trên xương đòn...
- Khó nuốt : Thường xuất hiện sau nhiều năm bị ợ nóng, do thực quản bị hẹp sau nhiều năm trào ngược. Tuy nhiên có đến 1/3 số bệnh nhân không bị ợ nóng mà vẫn bị khó nuốt do hẹp thực quản. Cần chú ý triệu chứng khó nuốt tiến triển nhanh và kèm theo sút cân sức khỏe giảm sút thì có thể là dấu hiệu của ung thư thực quản
- Nôn ra máu, đi ngoài phân đen do chảy máu thực quản là những triệu chứng ít gặp
- Một số ít trường hợp trào ngược lên tận thanh quản và miệng gây triệu chứng nói khàn giọng vào buổi sắng ( do viêm thanh quản ), ho kéo dài ( do hít dịch dạ dày vào phổi. Nhiều lần hít dịch dạ dày vào phổi có thể gây xơ phổi hoặc hên phế quản.

5. ĐIỀU TRỊ

- Mục tiêu của điều trị là làm giảm sự trào ngược, hạn chế các biến chứng của trào ngược, làm các chất trào ngược nhanh chong ra khỏi thực quản và bảo vệ niêm mạc thực quản. Để thực hiện mục đích trên cần kết hợp dùng thuốc với biện pháp khác.
- Đối với trào ngược không có biến chứng, thường chỉ cần giảm cân, năm ngủ có gối đầu cao hơn bình thường khoảng 15cm và tránh các yếu tố làm tăng áp lực tron dạ dày. Bệnh nhân nên boe thuốc lá, tránh ăn các chất béo, các chất kích thích, tranh dùng một số thuốc kháng cholinergic, thuốc ức chế canxi. Nếu cải thiện lối sống mà không đỡ thì mới nên dùng thuốc
- Trong trường hợp trào ngược nặng, đã có biến chứng. Ngoài việc tuân thủ triệt để các biện pháp nêu trên, dùng kháng H2 liều cao.

+ Các thuốc kháng H2: Cimetidine, ranitidine, famotidine. Các Thuốc úc chế bơm proton Omeprazole ( Losec ), patoprazole ( patoloc )... Các thế hệ mới như Esomeprazole ( Nexium ) ....
+ Dung thêm các thuốc tăng trương lực cơ vòng của thực quản như : metoclopramid 10mg
Các thuốc nên uống trước ăn 30 phút để tăng hấp thu. Thời gian điều trị lâu từ 3-6 tháng để phòng tái phát

- Các bệnh nhân có chứng chít hẹp thực quản nên dung thêm thuốc giãn cơ và điều trị tích trào ngược tích cực, phối hợp với nong cơ vòng thực quản...
- Điều trị phẫu thuật dàng cho những trường hợp kháng trị và có biến chứng mặc dù đã điều trị tích cực trong một thời gian dài. Nguyên tắc của phẫu thuật là nhằm gia cố cơ vòng thực quản bằng cách lấy đáy dạ dày bao quanh cơ vòng thực quản, có thể thực hiện bằng phẫu thuật nội soi.

Trào Ngược Dạ Dày Thực Quản